Stof van de Sahara bemest het Amazonewoud

maandag 09 maart 2015 13:32

De Sahara en het Amazonewoud hebben weinig gemeen. Het ene is een droge en dorre woestenij terwijl het andere een van de meest vruchtbare gebieden op aarde is. Maar volgens een nieuwe studie van NASA hebben deze gebieden meer gemeen dan je op het eerste zicht zou denken.

De Sahara en het Amazonewoud hebben weinig gemeen. Het ene is een droge en dorre woestenij terwijl het andere een van de meest vruchtbare gebieden op aarde is. Maar volgens een nieuwe studie van NASA hebben deze gebieden meer gemeen dan je op het eerste zicht zou denken. Stof van de Sahara maakt een trans-Atlantische reis en bemest vervolgens het Amazonewoud met fosfor.

De Sahara is in feite een ononderbroken bruine band van zand die zich uitstrekt over heel Noord-Afrika. Het Amazonewoud bedekt zo'n 5.500.000 vierkante kilometer van Zuid-Amerika. Ze vertegenwoordigt meer dan de helft van de resterende regenwouden en omvat de grootste en meest biodiverse omgeving op onze planeet. Sterke winden verbinden de twee gebieden. De winden passeren de Sahara, blazen stof in de lucht en brengen ze helemaal mee tot aan de Amazone, waar ze het gebied nog vruchtbaarder maken met de fosfor die in het stof zit.

Een nieuw onderzoek dat gepubliceerd werd in Geophysical Research Letters, een tijdschrift van de 'American Geophysical Union', beschrijft voor het eerst hoe dit gebeurt. Hongbin Yu, wetenschapper bij het Earth System Science Interdisciplinary Center (ESSIC) aan de universiteit van Maryland en zijn team hebben ingeschat hoe fosfor van de Sahara het regenwoud beïnvloedt. In januari publiceerde het team al een onderzoek dat satellietdata gebruikte om in te schatten hoeveel zand het Amazonegebied bereikt. Via het gebruik van data die verzameld zijn door een lidar instrument op NASA's Cloud-Aerosol Lidar and Infrared Pathfinder Satellite Observation (CALIPSO) satelliet van 2007 tot 2013, schatte het team dat elk jaar ongeveer 22.000 ton fosfor de trans-Atlantische reis maakt. Dat is vergelijkbaar met de hoeveelheid van fosfor die verloren gaat door overstromingen en waterafvoer.

De toevoer is erg belangrijk, want in het Amazonewoud is er een tekort aan voedingsstoffen. De reden daarvoor is dat ze gecapteerd zitten in de planten. Terwijl afgevallen bladeren bijvoorbeeld wel voedingsstoffen aan de bodem geven, gaat fosfor meestal verloren omdat het weggespoeld wordt door de regen en wegdrijft in stromen en rivieren. In die zin is het Amazonebekken als een grote, lekke badkuip.

Het stof komt dus van pas: het compenseert dat tekort en heeft ook een impact op het klimaat.

"We weten dat stof belangrijk is op vele vlakken. Het is een essentiële component van het mondiale ecologische systeem. Stof zal het klimaat beïnvloeden en tegelijkertijd zal de klimaatverandering het stof beïnvloeden", zei Yu in een recente verklaring.

De data toonden aan dat weer en wind per jaar gemiddeld 182 miljoen ton stof opnemen en het voorbij het westen van de Sahara verplaatst. Dat is het equivalent van bijna 700.000 vrachtwagens vol zand. 132 miljoen ton blijft in de lucht terwijl 27,7 miljoen ton (het equivalent van 100.000 vrachtwagens) de Amazone bereikt. Het meeste daarvan is fosfor. Bovendien reist 43 miljoen ton stof nog verder, naar de Caraïbische zee in Centraal-Amerika.

Het lidar instrument aan boord van de CALIPSO satelliet stuurt lichtpulsen uit die op deeltjes botsen en terugkeren naar de satelliet. Het onderscheidt stof van andere deeltjes door de optische eigenschappen waarover het beschikt.
Image Credit: NASA Goddard's Scientific Visualization Studio

Wetenschappers onderstrepen dat dit stof een gigantische impact op het klimaat en de voedingskringloop van vele gebieden kan hebben doordat het om zulke grote hoeveelheden gaat. Echter, we kunnen nog geen langetermijntrends opmaken, aangezien we ons enkel kunnen baseren op deze zevenjarige observaties. We moeten in de toekomst deze cyclus in de gaten blijven houden om conclusies te kunnen trekken.

"We moeten een overzicht van metingen hebben om te kunnen begrijpen of er al dan niet een vrij robuust en consistent patroon is in dit luchttransport", zegt de onderzoeker.

Zelfs binnen deze periode was er een significante variatie – er was 86% verschil tussen het hoogste hoeveelheid getransporteerde stof in 2007 en het laagste in 2011, aldus Yu. Het is niet duidelijk waarom dit gebeurt, noch is het duidelijk wat de impact dat stof heeft op een grotere schaal, in termen van invloed op het klimaat. Maar weten dat het Amazonewoud beïnvloed wordt door iets ver verwijderd als de Sahara is zeker opwindend.

"Dit is een kleine wereld," zei Yu, "en we zijn allemaal verbonden."

Dit is een vertaald artikel.
Oorspronkelijke bron: http://www.zmescience.com/science/geology/dust-sahara-amazon-rainforest-25022015/

« Terug